ISO 16283 — การวัดการกันเสียงในอาคารภาคสนามISO 16283 — Field measurement of sound insulation in buildings

ขอบเขตแบบเข้าใจง่ายScope in plain words

ISO 16283 ตอบคำถามเดียว: ผนังหรือพื้นที่สร้างเสร็จแล้ว กันเสียงได้จริงเท่าไร การวัดทำในอาคารจริง ไม่ใช่ในห้องปฏิบัติการ ผลจึงรวมทุกเส้นทางที่เสียงเดินทางได้ ทั้งผ่านผนังโดยตรง อ้อมผ่านโครงสร้างข้างเคียง ท่อ ช่องว่าง และรอยรั่วISO 16283 answers one question: how much sound insulation does a finished wall or floor actually give? The measurement is made in the real building, not in a laboratory, so the result includes every path the sound can take: directly through the partition, around it through adjoining structures, ducts, gaps and leaks.

• ส่วนที่ 1 — เสียงผ่านอากาศ ระหว่างสองห้อง เช่น ผนังกั้นห้องชุด หรือพื้นระหว่างชั้นสำหรับเสียงพูดและเพลงPart 1 — Airborne sound between two rooms, e.g. a party wall or a floor, for speech and music.
• ส่วนที่ 2 — เสียงกระแทก บนพื้นหรือบันได โดยใช้ต้นเสียงกระแทกมาตรฐานแทนเสียงเดินPart 2 — Impact sound on floors or stairs, using a standard impact source in place of footsteps.
• ส่วนที่ 3 — ผนังภายนอก การกันเสียงจากภายนอกอาคาร เช่น เสียงจราจร ผ่านผนัง หน้าต่าง และประตูด้านนอกPart 3 — Facade: insulation against outdoor sound such as traffic, through external walls, windows and doors.

ตามแคตตาล็อกของ ISO ส่วนที่ 1 และ 2 ออกแบบมาสำหรับห้องขนาดทั่วไปในอาคาร (ประมาณ 10 ถึง 250 ลูกบาศก์เมตร) และช่วงความถี่ราว 50 Hz ถึง 5 kHz ห้องที่อยู่นอกช่วงนี้อาจต้องใช้แนวทางอื่นหรือคำอธิบายเพิ่มเติมในรายงานAccording to the ISO catalogue, Parts 1 and 2 are intended for typical building rooms (roughly 10 to 250 cubic metres) and a frequency range of about 50 Hz to 5 kHz. Rooms outside this range may need a different approach or extra explanation in the report.

แนวคิดและปริมาณสำคัญKey concepts and quantities

ISO 16283 ให้ผล ต่อย่านความถี่ (ปกติ 1/3 ออกเตฟ) ไม่ได้ให้ตัวเลขเดียว ชื่อปริมาณอ่านเป็นส่วน ๆ ได้: ตัวอักษรหลักบอกว่าวัดอะไร เครื่องหมาย ' (prime) บอกว่าเป็นค่าภาคสนามที่รวมเสียงอ้อมแล้ว และตัวห้อย n หรือ nT บอกว่าปรับค่าตามห้องรับเสียงแบบใดISO 16283 gives results per frequency band (normally 1/3 octaves), not a single number. The names read in parts: the main letter says what is measured, the ' (prime) says it is a field value that includes flanking, and the subscript n or nT says how it was adjusted for the receiving room.

D — ผลต่างระดับเสียงD — level difference

ระดับเสียงในห้องต้นเสียงลบระดับเสียงในห้องรับเสียง ยังไม่ปรับตามลักษณะห้องSource-room level minus receiving-room level, not yet adjusted for the rooms.

DnT — ผลต่างระดับเสียงที่ปรับตามเวลาเสียงก้องDnT — standardized level difference

ปรับ D ให้เหมือนห้องรับเสียงมีเวลาเสียงก้องอ้างอิง T0 = 0.5 s: DnT = D + 10 lg(T/T0) จึงสะท้อนสิ่งที่ผู้อยู่อาศัยได้รับจริง ยิ่งสูงยิ่งดี ตัวอย่าง: D = 50 dB และ T = 0.8 s ได้ DnT = 50 + 10 lg(1.6) ≈ 52.0 dBD adjusted as if the receiving room had the reference reverberation time T0 = 0.5 s: DnT = D + 10 lg(T/T0), so it reflects what occupants actually get. Higher is better. Example: D = 50 dB and T = 0.8 s give DnT = 50 + 10 lg(1.6) ≈ 52.0 dB.

Dn — ผลต่างระดับเสียงที่ปรับตามการดูดซับเสียงDn — normalized level difference

ปรับ D ด้วยพื้นที่ดูดซับเสียงอ้างอิงของห้องรับเสียง A0 = 10 m²: Dn = D − 10 lg(A/A0)D adjusted to a reference absorption area in the receiving room, A0 = 10 m²: Dn = D − 10 lg(A/A0).

R' — ดัชนีลดเสียงปรากฏ (apparent sound reduction index)R' — apparent sound reduction index

R' = D + 10 lg(S/A) โดย S คือพื้นที่ผนังหรือพื้นที่กั้นระหว่างห้อง และ A คือพื้นที่ดูดซับเสียงเทียบเท่าของห้องรับเสียง (A = 0.16 V/T) รูปแบบเหมือน R ของห้องปฏิบัติการ แต่รวมเสียงอ้อมในอาคารจริงด้วย จึงมักต่ำกว่า R ของชิ้นส่วนเดียวกันR' = D + 10 lg(S/A), where S is the area of the separating element and A the equivalent absorption area of the receiving room (A = 0.16 V/T). Same form as the laboratory R, but including flanking in the real building, so it is usually lower than the R of the same element.

L'n และ L'nT — ระดับเสียงกระแทกL'n and L'nT — impact sound levels

ระดับเสียง Li ในห้องรับเสียงขณะต้นเสียงกระแทกทำงานบนพื้น ปรับตามการดูดซับเสียง (L'n = Li + 10 lg(A/A0), A0 = 10 m²) หรือเวลาเสียงก้อง (L'nT = Li − 10 lg(T/T0), T0 = 0.5 s) เป็นระดับเสียงที่ได้ยิน จึงยิ่งต่ำยิ่งดีThe level Li in the receiving room while the impact source runs on the floor, adjusted for absorption (L'n = Li + 10 lg(A/A0), A0 = 10 m²) or reverberation time (L'nT = Li − 10 lg(T/T0), T0 = 0.5 s). It is a level that is heard, so lower is better.

ปริมาณของผนังภายนอกFacade quantities

ส่วนที่ 3 ใช้ผลต่างระดับเสียงระหว่างจุดนอกอาคาร (มักอยู่ห่างจากผนังเป็นระยะที่กำหนด) กับในห้อง และมีทั้งวิธีใช้ลำโพงและวิธีใช้เสียงจราจรจริงเป็นต้นเสียงPart 3 uses the level difference between a point outside (often at a defined distance from the facade) and the room inside, with methods using either a loudspeaker or real traffic as the source.

ใครใช้ และใช้เมื่อไรWho uses it and when

• วิศวกรอะคูสติกและที่ปรึกษา ตรวจรับผนังและพื้นระหว่างห้องชุด ห้องพักโรงแรม หอพัก และโรงพยาบาลAcoustic engineers and consultants, for acceptance testing of walls and floors between apartments, hotel rooms, dormitories and hospitals.
• ผู้พัฒนาโครงการและผู้รับเหมา เพื่อพิสูจน์ว่างานก่อสร้างเป็นไปตามข้อกำหนดของโครงการหรือกฎหมายอาคารของประเทศที่ใช้Developers and contractors, to show that construction meets the project specification or the building regulations of the country concerned.
• ผู้ตรวจสอบเรื่องร้องเรียนเสียงระหว่างห้อง และผู้ตรวจผลก่อนและหลังการปรับปรุงInvestigators of neighbour-noise complaints, and anyone checking performance before and after a retrofit.
• งานวิจัยที่ต้องการเปรียบเทียบระบบผนังหรือพื้นในสภาพติดตั้งจริงResearch comparing wall or floor systems as actually built.

การวัดโดยทั่วไปทำอย่างไรHow measurements are typically done

ภาพรวมด้านล่างเป็นลำดับงานทั่วไปเพื่อให้เข้าใจหลักการ รายละเอียดจำนวนตำแหน่ง ระยะห่าง และเกณฑ์ต่าง ๆ ต้องยึดตามตัวมาตรฐานฉบับที่ใช้The outline below is a general sequence to explain the principle; the number of positions, distances and criteria must follow the edition of the standard being applied.

1. เสียงผ่านอากาศ: สร้างเสียงดังและสม่ำเสมอด้วยลำโพงรอบทิศทางในห้องต้นเสียง วัดระดับเสียงเฉลี่ยในห้องต้นเสียงและห้องรับเสียงหลายตำแหน่ง แยกทีละย่านความถี่Airborne: create a loud, steady sound with an omnidirectional loudspeaker in the source room, and measure the average level in both rooms at several positions, band by band.
2. เสียงกระแทก: วางต้นเสียงกระแทกมาตรฐาน (เช่น เครื่องเคาะ tapping machine) บนพื้นหลายตำแหน่ง แล้ววัดระดับเสียงในห้องด้านล่างหรือห้องข้างเคียงImpact: place a standard impact source (such as a tapping machine) at several positions on the floor, and measure the level in the room below or beside it.
3. ผนังภายนอก: ใช้ลำโพงนอกอาคารหรือเสียงจราจรจริง วัดระดับเสียงด้านนอกและในห้องพร้อมกันหรือตามลำดับFacade: use a loudspeaker outside or the real traffic, and measure outside and inside, simultaneously or in sequence.
4. เสียงพื้นหลังและเวลาเสียงก้อง: วัดเสียงพื้นหลังในห้องรับเสียงเพื่อแก้ค่า และวัดเวลาเสียงก้องเพื่อปรับผลตามห้องBackground and reverberation: measure the background noise in the receiving room for correction, and the reverberation time to adjust for the room.
5. ห้องเล็กและความถี่ต่ำ: มาตรฐานมีขั้นตอนเพิ่มเติมสำหรับความถี่ต่ำในห้องขนาดเล็ก ซึ่งใช้การวัดบริเวณมุมห้องร่วมด้วยSmall rooms and low frequencies: the standard has an additional low-frequency procedure for small rooms that includes measurements near the room corners.
6. รายงาน: แสดงค่าต่อย่านความถี่ ทำเครื่องหมายย่านที่ถูกจำกัดด้วยเสียงพื้นหลัง และสรุปตัวเลขเดียวตาม ISO 717Report: show the band values, mark bands limited by background noise, and give the single-number rating to ISO 717.

การใช้งานจริง: มาตรฐานนี้มีความหมายอย่างไรต่องานวัดPractical use: what this means for a measurement job

การทดสอบการกันเสียงภาคสนามส่วนใหญ่ผิดพลาดเพราะการเตรียมงาน ไม่ใช่เพราะเครื่องมือ สิ่งที่ควรตกลงและเตรียมก่อนเข้าหน้างานมีดังนี้Most field sound insulation tests go wrong because of preparation, not instruments. Agree and prepare the following before going to site.

• ปริมาณที่ต้องรายงาน: ต้องรู้ก่อนว่าข้อกำหนดเขียนเป็น DnT,w, R'w หรือ L'nT,w เพราะแต่ละแบบต้องใช้ข้อมูลประกอบต่างกัน เช่น พื้นที่ผนังและปริมาตรห้องThe quantity to report: know whether the requirement is DnT,w, R'w or L'nT,w, because each needs different supporting data such as partition area and room volume.
• สภาพห้อง: ประตูหน้าต่างต้องปิดได้สนิท ช่องเปิดชั่วคราวควรปิด และระบุในรายงานว่าห้องว่างหรือมีเฟอร์นิเจอร์Room condition: doors and windows must close properly, temporary openings should be sealed, and the report should say whether rooms were empty or furnished.
• เสียงพื้นหลัง: นัดช่วงที่งานก่อสร้างข้างเคียงหยุด เพราะเสียงพื้นหลังที่สูงจำกัดผลย่านความถี่สูงของผนังที่กันเสียงได้ดีBackground noise: schedule when nearby construction is quiet, because high background noise limits the high-frequency results of well-insulating partitions.
• กำลังของลำโพง: ผนังที่กันเสียงดีมากต้องใช้ลำโพงที่ดังพอให้ระดับในห้องรับเสียงสูงกว่าเสียงพื้นหลังในทุกย่านLoudspeaker power: a very good partition needs a source loud enough to keep the receiving-room level above the background in every band.
• ห้องเล็กและความถี่ต่ำ: ห้องขนาดเล็กอาจต้องใช้ขั้นตอนความถี่ต่ำเพิ่มเติมตามมาตรฐาน วางแผนเวลาให้พอSmall rooms and low frequencies: small rooms may need the standard's additional low-frequency procedure; allow enough time.

มาตรฐานที่เกี่ยวข้องและความเชื่อมโยงRelated standards and how they connect

• ISO 717-1 / ISO 717-2 — นำผลต่อย่านความถี่จาก ISO 16283 มาสรุปเป็นตัวเลขเดียว (เช่น DnT,w, R'w, L'nT,w) พร้อมค่าปรับตามสเปกตรัม (C และ Ctr สำหรับเสียงผ่านอากาศ CI สำหรับเสียงกระแทก)ISO 717-1 / ISO 717-2 — turn the ISO 16283 band results into single numbers (e.g. DnT,w, R'w, L'nT,w) with the spectrum adaptation terms (C and Ctr for airborne, CI for impact).
• ISO 10140 — มาตรฐานคู่ขนานสำหรับการวัดในห้องปฏิบัติการ ให้ค่า R ของชิ้นส่วนอาคารโดยไม่มีเสียงอ้อมISO 10140 — the laboratory counterpart, giving the R of a building element without flanking.
• ISO 3382-2 — วิธีวัดเวลาเสียงก้อง ซึ่งเป็นข้อมูลที่ต้องใช้ในการปรับผลตามห้องรับเสียงISO 3382-2 — reverberation time measurement, which provides the data needed to adjust for the receiving room.
• ISO 10052 — วิธีวัดภาคสนามแบบสำรวจ (survey) ที่ง่ายและเร็วกว่า แต่ความแม่นยำต่ำกว่าISO 10052 — a simpler, quicker field survey method with lower precision.
• ISO 140 (รุ่นเก่า) — ส่วน 140-4, 140-5 และ 140-7 เคยใช้วัดภาคสนาม ปัจจุบันถูกยกเลิกและแทนที่ด้วย ISO 16283ISO 140 (legacy) — Parts 140-4, 140-5 and 140-7 were the former field methods; they are withdrawn and replaced by ISO 16283.
• ASTM E336 (สหรัฐอเมริกา) เป็นระบบคู่ขนาน ใช้หลักการคล้ายกันแต่ปริมาณต่างกัน และสรุปผลด้วย ASTM E413 (เช่น ASTC, NNIC) ไม่ใช่ ISO 717 ตัวเลขเช่น ASTC กับ DnT,w หรือ R'w จึงใช้แทนกันไม่ได้ASTM E336 (USA) is a parallel system: similar principles but different quantities, rated with ASTM E413 (e.g. ASTC, NNIC) rather than ISO 717, so numbers such as ASTC and DnT,w or R'w are not interchangeable.

ความเข้าใจผิดที่พบบ่อยCommon misunderstandings

• ใช้ ISO 140 หรือ ISO 16283 ก็เหมือนกัน — ไม่เหมือน ISO 16283 เปลี่ยนรายละเอียดหลายเรื่อง เช่น ขั้นตอนความถี่ต่ำสำหรับห้องเล็ก และวิธีเฉลี่ยตำแหน่ง รายงานใหม่ควรอ้างอิง ISO 16283ISO 140 or ISO 16283, it makes no difference. It does: ISO 16283 changed several details, such as the low-frequency procedure for small rooms and the averaging methods. New reports should refer to ISO 16283.
• R' ในอาคารควรเท่ากับ R จากห้องแล็บ — ค่าภาคสนามรวมเสียงอ้อมและคุณภาพงานติดตั้ง จึงมักต่ำกว่าThe on-site R' should equal the laboratory R. The field value includes flanking and workmanship, so it is usually lower.
• มาตรฐานบอกว่าต้องได้ค่าเท่าไรจึงผ่าน — ISO 16283 เป็นวิธีวัดเท่านั้น เกณฑ์ผ่านหรือไม่ผ่านมาจากข้อกำหนดโครงการหรือกฎหมายของแต่ละประเทศThe standard says what value passes. ISO 16283 is a measurement method only; pass/fail criteria come from the project specification or national regulations.
• วัดตำแหน่งเดียวก็พอ — ระดับเสียงในห้องไม่เท่ากันทุกจุด มาตรฐานจึงกำหนดให้เฉลี่ยหลายตำแหน่งทั้งไมโครโฟนและต้นเสียงOne position is enough. Sound levels vary across a room, so the standard requires averaging over several microphone and source positions.

เกี่ยวข้องกับเครื่องมือวัดอย่างไรHow this relates to instruments

ข้อกำหนดทั่วไป: การวัดต้องใช้เครื่องวัดระดับเสียงหรือเครื่องวิเคราะห์ที่วัดย่าน 1/3 ออกเตฟได้ (ตัวกรองตาม IEC 61260-1 และเครื่องวัดตาม IEC 61672-1 ตามที่มาตรฐานอ้างถึง) สอบเทียบด้วยเครื่องสอบเทียบเสียง ลำโพงรอบทิศทางที่ให้เสียงดังพอเหนือเสียงพื้นหลัง ต้นเสียงกระแทกมาตรฐาน และความสามารถวัดเวลาเสียงก้อง ซอฟต์แวร์คำนวณช่วยลดความผิดพลาดในการแก้ค่าและการสรุปผลGeneral requirements: a sound level meter or analyzer with 1/3-octave bands (filters to IEC 61260-1 and a meter to IEC 61672-1, as referenced by the standard), calibrated with a sound calibrator; an omnidirectional loudspeaker loud enough above the background noise; a standard impact source; and reverberation time capability. Calculation software reduces errors in corrections and ratings.

คำถามที่พบบ่อยFrequently asked questions